Wonen is theater

Leven is theater
Huis D15a, een theatraal woonhuis

Wonen is theater, een huis is theater, elke architectuur veronderstelt theatraliteit. D15a, een huis dat zijn wortels vindt in een onderzoek naar theatraliteit en de letterlijke vertaling van het opstaanproces. Dit onderzoek en proces zijn als leidraad genomen voor het ontwerp. Begrippen als theater, zaal versus podium, ritme, bezoeker versus figurant, toegankelijkheid, privé versus openbaar, onderlinge relaties, ruimte en zijn beleving én transparantie spelen een centrale rol in het ontwerp. Met als resultaat een vertaling van het opstaanproces in een woonhuis op een manier waardoor niet alleen dit proces, maar het hele dagelijks leven op een theatrale wijze benaderd wordt.

Wanneer je D15a bekijkt zie je een uiterlijk dat de ingesleten rite en routine van de dag als metafoor in zijn materialisatie en vorm weergeeft. Een solide cortenstalen kubus, onveranderbaar en bijna ondoordringbaar verankerd aan de grond. Alleen de zichtbare betonnen schijven en elementen en enkele perforaties verraden een fractie van het innerlijk en zijn karakter, waar de toevallige passant slechts een glimp van kan opvangen en waar hij tijdelijk deel uit kan maken van het theater dat zich binnen de kubus voltrekt.

TYPE :
vrijstaand woonhuis
JAAR : 
2008
LOCATIE :
Eindhoven (NL)
PROGRAMMA :
 
woonhuis
OPPERVLAKTE :
42 m2 
MAQUETTE :

1/50
OPDRACHTGEVER :

studieobject
FOTO’S :
 
Atelier ruimtevouwer

Plattegronden, doorsnedes en impressies
Theorie

Bezoeker figurant relaties

Op de grens, waar de openbare ruimte die zich een weg door het gebouw baant, wordt de relatie tussen toeschouwer en figurant opgezocht. Wie is toeschouwer en wie figurant, is de steeds terugkerende vraag die zich aan de binnenzijde blijft herhalen. De bewoner wordt hier niet alleen geconfronteerd met de toevallige passant en de eventuele andere bewoners, maar ook met zichzelf. Op de laatst genoemde manier ontstaat een theater dat de bewoner bewust maakt van de aanwezigheid  van zichzelf en zijn handelen. Dit wordt bereikt doordat  afmetingen van de ruimten en haar onderlinge relaties, licht en geluid, met zijn klank of galm, berekenend zijn ingezet.

Ochtendrite

Zoals eerder gezegd kent het huis zijn oorsprong in het opstaanproces wat een huiselijke theatrale rite is. De sequentie van ruimten komt voort uit deze rite; van actie naar actie en van ruimte naar ruimte daal je af totdat je buiten staat. Er is slechts één weg mogelijk die in zijn geheel afgelegd moet worden, de weg van deze rite. De letterlijke vertaling van het opstaanproces vervreemd ondanks dat het het alledaagse laat zien. Het knus slapen en wakker worden bij daglicht, het verborgen weggestopt op de toilet zitten, het gekletter van de douche, het aankleden voor de spiegel, het ontbijt en zijn efficiëntie, het tanden poetsen en het weggaan zijn op een theatrale wijze vertaald in ruimten. Ruimten die geen afzonderlijke ruimten zijn.

Hoogteverschil en vide

Ondanks deze opzet, zonder de mogelijkheid een ruimte af te sluiten, zijn aspecten als privacy niet verwaarloosd maar gericht ingepast. Zo zijn de privégedeelten steeds hoger gelegen en zijn zichtlijnen met buiten afgeschermd. De gebruiker kiest zelf of hij bekeken wil worden of niet. Want ondanks dat er maar één routing is en deze altijd gevolgd moet worden om in een andere ruimte te komen is elke ruimte vanuit elke andere ruimte zichtbaar doordat allen om een centrale vide zijn gevouwen. Een vide die alle ruimten visueel met elkaar verbindt waardoor elke functie en ruimte op een theatrale wijze met elkaar in verband gebracht wordt.

Zaal = podium

Elke ruimte kent zijn eigen theatrale elementen, zijn eigen zaal en podium. Wat is zaal en wat podium, en wat wordt op welke wijze ingezet is de grote vraag. De vele hoogteverschillen en zichtlijnen versterken deze vraag waarop dan ook slechts antwoord gegeven kan worden door naar het totaalplaatje met zijn gebruikers te kijken, om tot de conclusie te komen dat dan nog steeds elke zaal podium kan zijn en andersom, afhankelijk  van de positie en houding van de gebruikers in de ruimte.  Zo bekeken is D15a een cluster van theatrale elementen en probeert ze deze optimaal uit te buiten door ze met elkaar in relatie te brengen. Deze interne relaties zorgen samen met de relatie met buiten voor een totaaltheater dat verwezenlijkt wordt.

“Wij schaffen het toneel en de zaal af en vervangen die door een soort unieke plek, zonder vakken of scheidslijnen van enigerlei aard, die het theater zelf van de actie zal worden.”

“Ik zeg dat het toneel een fysieke en concrete ruimte is die verlangt dat men haar vult, en dat men haar een concrete taal laat spreken.”

“..Schema’s,  Hierogliefen , Symboliek, Metafysica van gebaren, Beweginging, Vormen, Kleuren, Vibraties, Houdingen..”

“Een waarachtig theaterstuk werpt de rust der zintuigen omver, bevrijd het samengepakte onbewustzijn.”

“Een soort totale schepping te verwezenlijken, waarin de mens niets meer overblijft dan zijn plaats te hernemen tussen de droom en de gebeurtenissen.”

“Protest tegen het afgescheiden idee dat men zich van de cultuur vormt, alsof er enerzijds cultuur is en het leven aan de andere kant; en alsof de ware cultuur niet een verfijnde manier is het leven te begrijpen en uit te oefenen.”

Antonin Artaud: Auteur ‘Le théâtre et son double’

Terug naar ons volledige portfolio
Atelier ruimtevouwer

Gefeliciteerd! Je hebt het einde van onze website gehaald. De eerste stap naar nieuwe ruimtelijkheid is gezet.

Toch nog niet overtuigd? Klik hier op een van de andere pagina's of nieuwsitems.

Ontvang onze nieuwsbrief
Verbinden?